काठमाडौं। बैंक तथा वित्तीय संस्थाले ब्याजदर निरन्तर घटाउँदा ऋणपत्रमा लगानीकर्ताको आकर्षण बढेको छ।

बैंकले छोटो अवधिको निक्षेपको ब्याजदर २.७५ प्रतिशतमा झार्दा ऋणपत्रमा १२ प्रतिशतसम्म प्रतिफल पाइने भएकाले लगानीकर्ताको आकर्षण बढेको हो। बैंकहरुले निष्कासन गरेको ऋणपत्रमा मागभन्दा बढी आवेदन परिरहेको छ।

दोस्रो बजारमा पनि ऋणपत्र महँगोमा कारोबार भइरहेको छ। गत आर्थिक वर्ष ३ अर्ब ३३ करोड ६३ लाख रुपैयाँको ऋणपत्र किनबेच भएको छ। यो अघिल्लो वर्षको तुलनामा ६६.९१ प्रतिशत धेरै हो।

अंकित मूल्य एक हजार रुपैयाँमा निष्कासन गरेको ऋणपत्रको मूल्य दोस्रो बजारमा उच्च मागका कारण गत वर्ष १४१२ रुपैयाँसम्म पुगेको छ। कुमारी बैंक डिबेञ्चर २०९० को मूल्य १४१२ रुपैयाँसम्म पुगेको हो।

६ प्रतिशत ब्याजदरको निफ्रा ग्रिन इनर्जी डिबेञ्चर सबैभन्दा धेरै ५० करोड ५४ लाख रुपैयाँको कारोबार भएको छ। बैंकहरुको ब्याज बढ्ने नदेखेपछि ऋणपत्रतिर लगानी बढेको मर्चेन्ट बैंकरहरु बताउँछन्।

‘ब्याजदर घटिरहेको छ। लिक्विडिटी हाइ भएकाले तत्काल बढ्ने पनि देखिंदैन। राष्ट्र बैंकको पोलिसी ब्याजदर घटाउने गरी आएको छ। त्यसैले लगानीको नयाँ स्पेस खोजिरहेकाहरुले बढी ब्याजदर पाएपछि डिबेञ्चरमा इन्भेष्ट गर्ने नै भए,’ एक मर्चेन्ट बैंकरले भने, ‘ओभर लिक्विडिटीले डिबेञ्चरको पनि कस्ट घटाएको छ। यद्पी, अहिले बैंकहरुले दिइरहेकोभन्दा झण्डै दोब्बर रेट ऋणपत्रमा पाइने हुँदा इन्भेष्टरलाई पनि फाइदा भयो।’

गत आर्थिक वर्ष ऋणपत्रको कारोबार

वाणिज्य बैंकको निक्षेपको औसत ब्याजदर ४.२९ प्रतिशत छ। कर्जाकै ब्याजदर न्यून विन्दुमा आएको छ। जेठ मसान्तमा वाणिज्य बैंकको कर्जाको औसत ब्यादर ७.९९ प्रतिशत थियो।

नेपाल राष्ट्र बैंकले ब्याजदर घट्ने गरी चालु आर्थिक वर्षको मौद्रिक नीति ल्याएको छ। राष्ट्र बैकले नीतिगतदर घटाउँदा बैंकहरुको निक्षेपको ब्याजदर अझै घट्ने देखिएको छ।

बैंकिङ प्रणालीमा तरलता फालाफाल छ। ऋणको माग नभएर तरलता थुप्रिएका कारण ब्याज ओरालो लागिरहेको हो। जसका कारण लगानीकर्ताले लगानीका अन्य उपकर खोजिरहेका छन्।

संस्थागत लगानीकर्ता म्युचुअल फण्डले ब्याजदर घटेका कारण मुद्दती निक्षेपको लगानी निकालेका छन्। इन्स्योरेन्स कम्पनीहरुले सेयर बजारमा लगानी बढाएका छन्।

बैंकहरुको पुरानो डिबेञ्चरमा ब्याजदर उच्च भएका कारण लगानीकर्ताको रोजाइमा परेको ब्रोकरहरु बताउँछन्।

‘अहिले बैंकले ल्याएको डिबेञ्चरमाभन्दा पुरानो डीबेञ्चरमा बढी ब्याज छ। यसले गर्दा लगानीकर्ताको आकर्षण देखियो,’ क्यापिटल म्याक्स सेक्युरिटिजका अतितलाल श्रेष्ठले भने।